Eşler anne ve baba olmaya karar verdiklerinde bir taraftan mutluluk yaşarken diğer taraftan sorumluluk taşımaya başlarlar. Her anne babanın arzusu sağlıklı evlatlara sahip olmak ve sağlıkla büyütmektir.İnsan organik, ruhsal ve sosyal bir varlıktır.Bu açıdan bakıldığında, sağlıklı birey bu üç alanın dengeli gelişimi demektir. Tıp alanı son elli yılda insan sağlığına yönelik araştırmalara ağırlık verilmiştir. Bugün için artık aydınlığa kavuşmuş bazı özellikler vardır. Anne baba olarak bazı konuklara özen gösterilmesi gerekmektedir.Her birey elinden gelen dikkat ve gayreti gösterdiğinde özürlü veya sağlıksız çocuğa sahip olma en aza indirilebilecektir.Sağlıklı bir çocuğa sahip olabilmek için anne babaların dikkat edeceği 3 dönem;

1.DÖNEM : GEBELİK ÖNCESİ VE GEBELİK

 Gebelik Öncesi;
Anne ya da baba tarafından herhangi bir özür, bozukluk veya hastalık, Anne baba arasında akrabalık varsa (ne kadar yakın yada uzak akrabalık olsa da önemlidir.)

Beklenen yada düşünülen çocuğun kardeşlerinde herhangi bir özür, bozukluk yada hastalık varsa,

Anne adayı 18 yaşından küçük 40 yaşından büyük ise,

Bu gibi sebeplerden dolayı anne ve baba muhakkak genetik kadın hastalıkları,doğum, çocuk sağlığı ve hastalıkları bölümlerinden danışmanlık hizmeti alınmalıdır.Mümkünse bu hizmetler gebe kalmadan önce yapılmalıdır.Eğer gebelik söz konusu ise hekime gebeliğin ilk 1 ayı içinde başvurmak gerekir.

Genellikle herhangi bir hastalıkta anne tarafından çok baba tarafının önem taşıdığı düşünülür. Oysa bazı hastalıklar anne tarafı baskın rol oynayabilir. Bu nedenle baba tarafının önem taşıdığı inancı yanlıştır. Gerek anne gerek baba tarafından herhangi bir gelişim geriliği, bebeklik-çocukluk döneminden beri süre gelen bir hastalığı olan varsa muhakkak danışmanlık hizmeti almalıdır.

Her özürlü çocuk akraba evliliğinden doğmaz . Ancak özürlü çocukların % 30 - % 40' nda akraba evliliği söz konusudur.Bu oran küçümsenmeyecek bir oran olduğunu unutmamak gerekir.Bazı gelişimsel bozuklukların kardeşlerde görülme oranı yüksektir.Bu nedenle anne babanın yeni bir çocuk düşündüğünde hekim kontrolünde olması gerekir.

Down Sendromu gibi bazı genetik bozukluklar ve bebeğin anne karnındaki gelişiminin yeterli olmaması yada bazı malformasyonların (bozuk oluşumların ) meydana gelmesine 18 yaşında küçük annelerde ve 35 yaşının üstündeki annelerde daha sık rastlanır.

Gebelik;
Gebelik döneminde başlangıçtan itibaren annenin hekim kontrolünde olması uygundur.

Hekimin takibinde olan bir anne adayı önerilen incelemeleri ve gerekiyorsa tedavileri yaptırmalıdır.

Gebelikte en ufak kanama olduğunda,
Gebelikte bebek kıpırdamadığında,
Gebelikte olağan dışı herhangi bir durum olduğunda sizi izleyen hekiminize başvurunuz.Gebelikte annenin bedensel sağlığı kadar ruhsal yönden kendini huzurlu hissetmesi önemlidir.Annenin tedirgin mutsuz olması bebeğin gelişimini olumsuz etkileyebilir.Babanın anneye yönelik tutumu, ev ortamında genel tavrı annenin kendisini iyi hissetmesini sağlayacaktır.Böylece baba hem anneye hem de bebeğe yardımcı olur.

Gebelik boyunca hekiminizin önermediği ilaçları kesinlikle kullanmayınız.Gebelikte özellikle ilk 3 ayda kızamıkçık geçiren bir kişinin olduğu ortamda bulunmayınız. Ayrıca diğer bulaşıcı hastalıklar da anne karnındaki bebeğin gelişimine olumsuz etkisi olabileceği unutmayınız.

Gebelikte aşırı bulantı-kusma olursa hekiminize başvurunuz.(Özellikle 3 aydan sonra)

Gebelik döneminde aşırı kilo almak doğumun güç olmasına neden olur.

2.DÖNEM : DOĞUM VE YENİ DOĞAN DÖNEMİ

Doğum olayı hekim olmasa da kendiliğinden gerçekleşir. Ancak süresince gelişebilecek herhangi bir olumsuzluk için hekiminiz sizin yanınızda olmalıdır.Uzun süre sancı çekmeniz bebeğinize zarar verebilir.Doğum muhakkak uygun koşullarda yapılmalıdır.Doğumda müdahale gerekirse bu hekim gözetiminde olmalıdır. Bebeğiniz doğduktan sonra göz akları sararırsa, teninde sararma olursa zaman geçirmeden bir çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanına başvurunuz.

Bebeğiniz sürekli ağlıyorsa,
Bebeğinizde beslenirken morarma oluyorsa,
Bebeğinizde kasılmalar oluyorsa,
Bebeğiniz annesini emmiyorsa,
Bebeğiniz sürekli hareketsizce yatıyorsa,
Bebeğiniz tepkisiz bir bebekse,
Bebeğinizde irkilmeler, sıçramalar gözlüyorsanız.
Bebeğinizde herhangi bir anormal bir durum olduğu kanaatine vardığınızda mutlaka zaman geçirmeden çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanına zaman başvurunuz.

3.DÖNEM : BEBEKLİK DÖNEMİ

Bedensel, ruhsal ve sosyal yönden sağlıklı çocukluğun temelini 0-2 yaş arası oluşturmaktadır. Bu nedenle bebeklik dönemi ayrıca önem taşımaktadır.Bebeğinizin doğumdan sonra gelişimini dikkatle takip ediniz.Bebeklik çocukluk dönemine ilişkin gelişim basamaklarını anne ve baba olarak incelemeniz gerekir.Bunlar;

Bebeğiniz sizi gözüyle takip etmiyorsa,
Bebeğinizle konuştuğunuzda sizi duymuyor gibi davranıyorsa,
Bebeğiniz 3 aylık Olduğu halde başını, boynunu tutamıyorsa,
Bebeğiniz 4 aylık olduğu halde eliyle oynamıyorsa,
Bebeğiniz agulamıyorsa,
Bebeğiniz 6 yada 8 aylık olduğu halde destekli ya da desteksiz oturamıyorsa,
Bebeğinizle karşılıklı bir ilişki kuramıyorsanız,
Bebeğiniz yaşına ulaştığı halde sıralamaya başlamadı ise, 1.5 yaşını geçtiği halde kendi başına yürüyemiyorsa,
Plastik bardakları iç içe koyamıyorsa,
Bebeğiniz gözü ile bir nesneyi takip edemiyorsa,
Bebeğiniz 1.5 yaşına geldiği halde bilerek anne, baba v.s demiyorsa,
Bebeğiniz 1.5 yaşına geldiği halde sık sık nedensiz gibi görünen hırçınlıkları oluyorsa,
Bebeğinizin fizik gelişimi normal olduğu halde elleri ile kanat çırpar gibi hareketler yapıyorsa, kendi ekseni etrafında dönüyorsa, durduk yerde bir baştan bir başa koşuşturuyorsa,
Bebeğiniz sizden en ufak bir ayrılmada sık sık çok şiddetli ağlıyorsa,
Bebeğiniz sizinle göz teması kurmuyorsa,
Bebeğiniz iletişim kurma, gelişim ve becerileri açısından yaşıtlarından herhangi bir farklılık gösteriyorlarsa,

Vakit geçirmeden muhakkak bir çocuk sağlığı ve hastalıkları uzmanına başvurunuz.Herhangi bir gelişimsel soruna neden olacak bir bozukluk için anne ve babanın erken başvurusu erken tanıyı sağlayacaktır. Herhangi bir bozukluğun erken tanısı erken eğitim, terapi ve rehabilitasyonu sağlar.